W okresie noworocznym siły rosyjskie kontynuowały natarcie na większości odcinków frontu w Donbasie, lecz intensywność ich działań zmniejszyła się. Do nieznacznych przesunięć na ich korzyść doszło na północ i zachód od aglomeracji pokrowskiej, w południowo-wschodniej części Konstantynówki oraz na południe od tego miasta, a także na zachód od Siewierska. Siły ukraińskie kontratakowały w rejonie drogi z Pokrowska do Dobropola (wciąż mają trwać walki o Rodynśke).

Trwają walki w północnej części Kupiańska oraz w okolicach tego miasta. Rzeka Oskoł coraz wyraźniej dzieli je na obszary dominacji ukraińskiej i rosyjskiej, jednak żadnej ze stron nie udało się dotąd ustanowić trwałej kontroli nad zajmowanymi kwartałami w północnej części miasta (w poprzednich tygodniach Ukraińcy odzyskali jego zachodnią część, pod ich kontrolą nieprzerwanie pozostaje południowa). Do kolejnych przesunięć na korzyść agresora doszło na południe i zachód od Wołczańska oraz w obwodzie sumskim, gdzie obrońcy potwierdzili utratę przygranicznej miejscowości Hrabowśke oraz terenów na północ od niej.

Rosjanie ustanowili przyczółki na zachodnim brzegu rzeki Hajczur, wyprowadzili również sondujące natarcie w stronę Zaliznycznego, na zachód od Hulajpola. Agresor wciąż nie ustanowił nad tym miastem pełnej kontroli, a w jednym z kontrataków obrońcy mieli się wedrzeć do jego centrum. Kolejne postępy terenowe Rosjanie odnotowali w zachodniej części obwodu zaporoskiego (walki mają się toczyć wzdłuż linii Prymorśke–Stepnohirśk–Łukjaniwśke). Nie przyniosły natomiast powodzenia próby przełamania obrony ukraińskiej w rejonie Orichiwa.

(...)

1 stycznia ukraiński wywiad wojskowy (HUR) ujawnił szczegóły operacji specjalnej, podczas której upozorowano wykonanie zleconego przez rosyjskie służby specjalne zabójstwa dowódcy Rosyjskiego Korpusu Ochotniczego (RDK) Dienisa Kapustina. Wykonawcom Rosjanie zaproponowali wynagrodzenie w wysokości 0,5 mln dolarów. HUR przeprowadził wieloetapową operację, w trakcie której zainscenizowano jego śmierć. Stworzono nagranie wideo z dwóch dronów szturmowych: pierwszy „uderzył” w minibus, w którym rzekomo przebywał Kapustin, drugi zarejestrował „skutki ataku” – płonący pojazd. Rosyjscy zleceniodawcy uznali je za wiarygodne i przekazali obiecaną kwotę, przejętą następnie przez ukraiński wywiad. Kapustin zadeklarował gotowość do dalszego dowodzenia jednostką RDK.

(...)

1 stycznia na Ukrainie rozpoczęto kolejny etap reformy zamówień obronnych. Wszystkie zakupy dla armii – w tym broń, amunicja, odzież, żywność i paliwo – będą realizowane przez podlegającą Ministerstwu Obrony Agencję Zamówień Obronnych. Będzie ona ponosiła odpowiedzialność za kompleksowe wsparcie logistyczne i wdrażanie strategii zaopatrzenia. Resort zachowuje funkcje polityczne i kontrolne w zakresie kształtowania strategii zamówień. Elektroniczny system zamówień obronnych DOT-Chain będzie nadal rozwijany – jego stosowanie pozwoliło na cyfryzację ok. 70% obiegu dokumentów dotyczących dostaw uzbrojenia i towarów logistycznych.

(...)

31 grudnia ukraiński Sztab Koordynacyjny ds. Jeńców Wojennych poinformował, że liczba poddających się żołnierzy rosyjskich rośnie z roku na rok. Średnio co tydzień jest ich od 60 do 90. Od czerwca 2023 r. żołnierze rosyjscy trafiają do niewoli częściej niż ukraińscy. Najwięcej jeńców wzięto w obwodach donieckim i zaporoskim. W 2025 r. wzrosła także liczba zagranicznych najemników oddających się do niewoli – obecnie stanowią oni prawie 7% wszystkich rosyjskich jeńców wojennych. 40% z nich ma przeszłość kryminalną, tylko 7% posiada wykształcenie wyższe, a 30% nie ukończyło szkoły podstawowej.

osw.waw.pl

2 stycznia Wołodymyr Zełenski przeprowadził szereg zmian kadrowych w strukturach odpowiedzialnych za politykę bezpieczeństwa państwa. Kluczowe roszady to postawienie na czele Biura Prezydenta (BP) Kyryła Budanowa, dotychczasowego szefa wywiadu wojskowego (HUR), dymisja szefa Służby Bezpieczeństwa Ukrainy Wasyla Maluka oraz wskazanie Mychajła Fedorowa, pierwszego wicepremiera i szefa resortu transformacji cyfrowej, jako nowego ministra obrony (jego poprzednik Denys Szmyhal objął resort energetyki) – (...). Prezydent uzasadnił przetasowania koniecznością uczynienia BP centrum decyzyjnym państwa zajmującym się rozwiązywaniem kwestii strategicznych, w tym dotyczących dalszego rozwoju sił obrony. Kolejnymi zadaniami stojącymi przed BP będą prowadzenie negocjacji pokojowych oraz nadzór nad blokiem siłowym. Służyć temu mają inne zmiany kadrowe (pierwszym zastępcą Budanowa został doświadczony dyplomata Serhij Kysłycia), postawienie na czele HUR Ołeha Iwaszczenki – byłego zastępcy Budanowa – oraz zmiana szefa Państwowej Straży Granicznej.

Reset kadrowy Zełenskiego sygnalizuje, że Ukraina jest zdeterminowana, by zakończyć wojnę, lecz zarazem gotowa do kontynuowania oporu zbrojnego, jeśli międzynarodowe rozmowy na temat pokoju nie przyniosą rezultatu. Zapowiada też chęć odbudowy autorytetu BP i uczynienia z niego centrum koordynacji polityki bezpieczeństwa i działań dyplomatycznych, w którym Budanow może stać się de facto głównym doradcą prezydenta ds. bezpieczeństwa narodowego. W kontekście wewnętrznym nominacja popularnego szefa HUR ma odbudować wizerunek głowy państwa po skandalu korupcyjnym, a w przyszłości – ograniczyć jego szanse na sukces wyborczy (gdyby Zełenski kandydował).

Komentarz

• Nominacja Budanowa kończy trwający od listopada okres przejściowy w pracy BP, zapoczątkowany dymisją Andrija Jermaka (...). Wybór szefa HUR, kojarzonego z udanymi ofensywnymi operacjami specjalnymi przeciwko Rosji i cieszącego się dużą popularnością, można interpretować jako próbę przywrócenia autorytetu BP. Budanow znajdował się wcześniej w konflikcie z Jermakiem, który miał dążyć do ograniczenia jego bezpośrednich kontaktów z prezydentem. Testem skuteczności nowego szefa BP będzie przeprowadzenie zmian kadrowych w podległej mu strukturze, gdzie nadal pracują osoby związane z poprzednikiem. W kontekście polityki wewnętrznej powołanie Budanowa – według sondaży wygrywającego z Zełenskim w przyszłych wyborach prezydenckich – można postrzegać jako zabieg mający ograniczyć jego samodzielną pozycję polityczną, a zarazem wystawić na większą krytykę ze strony mediów i społeczeństwa.
• Zakres postawionych zadań sygnalizuje, że Budanow może de facto stać się głównym doradcą Zełenskiego ds. bezpieczeństwa narodowego. Ma on wzmocnić ukraińską grupę negocjatorów i mieć silniejszy niż jego krytykowany na Zachodzie poprzednik mandat do reprezentowania głowy państwa podczas rozmów z odpowiednikami z USA i krajów europejskich na temat zakończenia wojny. Szerzej zaś nominacja Budanowa – oficera znanego ze skutecznych i śmiałych operacji na terytorium Rosji – ma zapowiadać, że w razie fiaska negocjacji pokojowych Ukraina pozostanie zdeterminowana do kontynuacji wysiłku wojennego i nie przystanie na fundamentalne ustępstwa.
• Fedorow ma przyspieszyć przełom technologiczny w dziedzinie obronności państwa. Jest on głównym architektem jego cyfryzacji, cieszy się zaufaniem Zełenskiego, był rozpatrywany jako kandydat na szefa BP, a pod jego adresem nie są kierowane oskarżenia o nadużycia finansowe. Nominacja ta ma ukazywać wolę ograniczenia korupcji i uzdrowienia sytuacji w obszarze zamówień obronnych, także poprzez dalsze objęcie ich procesem digitalizacji. Jego poprzednik, Szmyhal, w trakcie krótkiego urzędowania (od lipca 2025 r.) zaczął wdrażać rozwiązania w tym zakresie. Obecnie oczekuje się, że podobne działania przeprowadzi w resorcie energetyki, wymagającym gruntownej sanacji po ujawnieniu skandalu korupcyjnego (...) i w kontekście zintensyfikowania odbudowy niszczonej przez Rosjan krajowej infrastruktury.
• Wyzwaniem dla Budanowa będzie zbudowanie relacji z nowym szefem Służby Bezpieczeństwa Ukrainy (SBU). Zełenski zdecydował się odwołać Maluka mimo sprzeciwu sporej części środowisk wojskowych (m.in. dowódcy III Korpusu Andrija Bileckiego czy dowódcy Połączonych Sił Zbrojnych Ukrainy Mychajła Drapatego), podkreślających zasługi jego i służby w walce z agresorem. Jednocześnie jednak ciążą na nim zarzuty odpowiedzialności za działania mające osłabić niezależność instytucji antykorupcyjnych (...).
• Nie należy oczekiwać osłabienia pozycji wywiadu wojskowego i zmian w sposobie jego funkcjonowania. Następcą Budanowa został Iwaszczenko – doświadczony oficer HUR, w przeszłości zastępca szefa służby i szef Służby Wywiadu Zagranicznego. Jego powołanie oznacza zachowanie ciągłości kadrowej i kontynuowanie ofensywnych operacji specjalnych na terytorium Rosji.

osw.waw.pl

Premier Łotwy Evika Silina poinformowała w niedzielę wieczorem, że na Morzu Bałtyckim w pobliżu Lipawy wykryto uszkodzenie światłowodu należącego do prywatnego operatora i biegnącego do Litwy.

- Jestem w kontakcie z odpowiedzialnymi organami. Policja prowadzi dochodzenie w sprawie i wyjaśnia okoliczności - oświadczyła premier na platformie X.

Jak podała agencja LETA śledczy zakładają, że kabel między Lipawą a litewską Połągą mógł uszkodzić statek, który według danych sił zbrojnych minął infrastrukturę, a następnie zmienił kurs.

W niedzielę wieczorem funkcjonariusze weszli na pokład jednostki w porcie w Lipawie. Statek jak i załoga nie została dotąd zatrzymana, ale policja nie wyklucza żadnego scenariusza, badając sprawę również pod kątem umyślnego zniszczenia lub uszkodzenia publicznej sieci telekomunikacyjnej.

Według łotewskich służb dokładne przyczyny incydentu nie są jeszcze znane. Do awarii doszło w piątek na wodach łotewskich - przekazał szef Centrum Zarządzania Kryzysowego Arvis Zile.

Incydent nie wpłynął na łotewskich użytkowników sieci telekomunikacyjnych. Lokalne media odnotowują, że operatorem kabla jest szwedzka firma Arelion.

To drugi w ostatnich dniach przypadek uszkodzenia podwodnego kabla na Bałtyku.

31 grudnia doszło do uszkodzenia kabla fińskiego operatora w strefie ekonomicznej Estonii. Fińska policja podejrzewa, że kabel mógł zostać przerwany przez kotwicę statku towarowego Fitburg płynącego z Petersburga w stronę Izraela.

W niedzielę sąd w Helsinkach zgodził się na aresztowanie obywatela Azerbejdżanu, jednego z członków 14-osobowej załogi statku. Na innego członka załogi, Rosjanina, policja nałożyła zaś zakaz podróżowania.

PAP